Laureat Nagrody “Dzieło Życia” 2022

Laureat Nagrody “Dzieło Życia” 2022

Andrzej seweryn stoi na scenieAndrzej Seweryn – jeden z najznakomitszych aktorów teatralnych i filmowych. Ceniony artysta scen polskich i zagranicznych. Ambasador kultury polskiej we Francji.

W 1968 roku ukończył Państwową Wyższą Szkołę Teatralną w Warszawie i został zaangażowany do stołecznego Teatru Ateneum. W 1980 roku wyjechał do Paryża, by zagrać w „Onych” Witkacego w reżyserii Andrzeja Wajdy. Został tam, osiągając sukces na deskach paryskich teatrów. Kiedy Peter Brook zobaczył Seweryna w „Mistrzu i Małgorzacie” w paryskim Theatre de la Ville, zaangażował go do „Mahabharaty”, teatralnego widowiska, sfilmowanego kilka lat później, granego na całym świecie przez cztery lata.

W 1993 roku, jako trzeci cudzoziemiec w historii, otrzymał angaż do Comédie Française, jednego z najbardziej prestiżowych zespołów teatralnych na świecie. Zadebiutował tam tytułową rolą w „Don Juanie”. Następnie zagrał tytułową rolę w „Mieszczanienie szlachcicem”, wcielił się w rolę Gajewa w „Wiśniowym sadzie”, Prezydenta von Waltera w „Intrydze i miłości”, Henryka w „Ślubie”, Shylocka w „Kupcu weneckim” oraz de Guiche’a w „Cyrano de Bergerac”. Wyreżyserował tam także m.in. „Małżeństwo z przymusu” oraz „Wieczór trzech Króli”. Był wykładowcą Wyższej Szkoły Sztuki i Technik Teatralnych w Lyonie, a potem do 2010 r. Wyższego Konserwatorium Narodowego Sztuk Dramatycznych w Paryżu.

Na początku lat 90. zagrał kilka wybitnych ról w Teatrze Telewizji, m.in. tytułowe postaci dramatów Shakespeare’a: „Ryszard III” i „Koriolan” oraz „Don Juan” Molièra. Za rolę w „Krawcu” otrzymał nagrodę aktorską na VI Ogólnopolskim Konkursie na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej. Dla Teatru Telewizji wyreżyserował „Tartuffe’a, czyli obłudnika” i „Antygonę”, w Teatrze Narodowym „Ryszarda II”, a w  Teatrze Polonia „Dowód”, w którym wcielił się także w rolę Roberta.

Od 2011 roku jest Dyrektorem Naczelnym Teatru Polskiego w Warszawie, gdzie gra i reżyseruje. Z okazji 100-lecia istnienia teatru, wyreżyserował „Irydiona”. Jego najbardziej uznane role, to tytułowy Król Lear i Arnolf w „Szkole Żon”, Krapp i Hamm w „Ostatniej taśmie Krappa” oraz „Końcówce”.

Andrzej Seweryn odnosi również ogromne sukcesy na dużym ekranie. Zagrał w 65 filmach fabularnych i 30 serialach. Jego pierwsza wybitna rola filmowa to Maks Baum w „Ziemi obiecanej”. Otrzymał wiele nagród filmowych: Srebrnego Niedźwiedzia na Festiwalu Filmowym w Berlinie za rolę dyrektora filharmonii w „Dyrygencie”, Złotą Kaczkę oraz nagrodę Telewizji Polskiej na XXV Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni za rolę Stefana Wyszyńskiego w filmie „Prymas. Trzy lata z tysiąca”, na międzynarodowym festiwalu filmowym w Santo Domingo za Adama Warczewskiego vel Janusza Wajnera w „Różyczce”, Orła 2017 za Najlepszą Główną Rolę Męską oraz nagrody na festiwalach w Locarno i Gdyni za rolę Zdzisława Beksińskiego w „Ostatniej rodzinie”. W 2006 roku zadebiutował jako reżyser filmem „Kto nigdy nie żył…”.

W kinie francuskim jego najważniejszymi osiągnięciami są role: Steinera w „Amoku” (nagroda na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Kairze), Hebrarda w nagrodzonych Oscarem „Indochinach” oraz Robespierre’a w „Rewolucji francuskiej”.

Odznaczony Orderem Sztuk Pięknych i Nauk Humanistycznych, Legią Honorową Republiki Francuskiej, Złotym Medalem Zasłużony Kulturze „Gloria Artis” oraz Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski.

…Moim ABC aktorstwa jest tekst Hamleta: “Zastosuj akcję słów, a słowa do akcji, mając przede wszystkim to na względzie, abyś nie przekroczył granic natury, wszystko bowiem, co przesadzone, przeciwne jest intencjom teatru, którego przeznaczeniem, jak dawniej tak i teraz, było i jest służyć niejako za zwierciadło naturze”… (Andrzej Seweryn)

Mazowiecki Instytut Kultury